Blog

Hoe staat het met de luchthuishouding van jouw productieproces?

Chris Neyens
gemiddelde leestijd 4 minuten
Debietmeters, ook wel flowmeters genoemd, zijn meetinstrumenten die worden gebruikt om de doorstroming te meten van bijvoorbeeld gas, damp of vloeistof. Deze meters worden toegepast in diverse branches. In deze blog ga ik specifiek in op het gebruik van een debietmeter bij het verplaatsen van lucht.

Eerder heb ik al eens geschreven over het betrouwbaar meten van luchtstromen, klik hier: www.hitma-instrumentatie.be/blog-be/flow-luchtkanaal-betrouwbaar-meten

Lucht kost geld

Het is wellicht niet heel voor de hand liggend, want het lijkt er ‘gewoon’ te zijn, maar het verplaatsen van lucht in een proces kost geld. Het is namelijk niet altijd even duidelijk hoeveel lucht waarheen stroomt. Denk bijvoorbeeld aan lage luchtsnelheden en propere lucht zoals in de farmaceutische industrie, ziekenhuistoepassingen en datacentra. Maar het betreft ook lage luchtsnelheden van propere lucht in kanalen om cleanrooms, steriele productieruimtes en operatiekamers van een goede en constante zuivere luchttoevoer of circulatie te voorzien. Ook bij veel andere industriële processen heb je met debietmeting te maken, denk aan de afvoer van rook, damp en stof. 

Om lucht te verplaatsen worden ventilatoren gebruikt. En zoals je weet: ventilatoren verbruiken elektriciteit… véél elektriciteit. Zou het daarom niet handig zijn om te analyseren of deze ventilatoren wel de juiste hoeveelheid lucht verplaatsen? Wellicht wordt er wel onnodig veel verplaatst.

Hoe staat de luchthuishouding ervoor binnen jouw productieproces? Heb je dit goed in kaart gebracht en gestroomlijnd? Om dit te doen, kun je gebruik maken van uiterst nauwkeurige verschildruktransmitters en bijpassende vleugels. Misschien heb je in jullie bedrijf wel te maken met een droogproces. Dan komt er nog een factor bij, namelijk de factor warmte. Onnodig lucht verplaatsen betekent dat je ook onnodig warmte opwekt, die vervolgens verloren gaat. Met als gevolg nog meer geldverlies!














Nauwkeurige metingen

Neem de Micatrone-debietmeters; deze maken gebruik van een uniek meetprincipe met een membraam met daaraan gekoppeld een ingenieus optisch systeem om de verschildruk heel nauwkeurig te meten. Waar veel andere meters werken met chips die na verloop van tijd verlopen, biedt dit meetprincipe niet alleen een heel hoge nauwkeurigheid, maar eveneens een goede langetermijnstabiliteit. 

Als je deze transmitters combineert met de zelfmiddelende MFS-sensoren ben je verzekerd van een nauwkeurige en stabiele debietsmeting. De flowsensor MFS is ontwikkeld om te voldoen aan de grote vraag naar nauwkeurige luchtstroommeting in alle soorten luchtbehandelingssystemen, droogprocessen, warmterecuperatie, etc.

De MFS-vleugel meet een gemiddelde snelheid van het volledige kanaalgebied. De vleugel bestaat uit een tweetal meetbuizen die de lengte hebben van de diameter van de buis. Op deze meetbuizen zitten op meerdere plekken meetsensoren, waarbij de debietmeter een gemiddelde afgeeft van alle metingen. De speciale vorm van de sensor zorgt ervoor dat de verschildruk versterkt wordt, zelfs 2,5 keer ten opzichte van een klassieke Prandlbuis. Hierdoor kunnen niet alleen de hoge, maar ook de lage snelheden met een goede nauwkeurigheid gemeten worden.

Diversiteit

De toepassingsmogelijkheden voor dit soort debietmeters zijn divers: 

  • De MFS kan standaard of speciale afmetingen hebben, afgestemd op de toepassing
  • Naast bovenstaande processen kan je ook denken aan droogprocessen met hergebruik van warme lucht
  • De metingen kunnen uitgevoerd worden tot 600°C. Hierdoor zijn deze debietmeters geschikt voor cementindustrie, steenbakkerijen etc.   
  • Door de constructie zijn sensorlengtes tot 2500 mm mogelijk. 

Na het meten of in kaart brengen van de luchthuishouding heb je vervolgens nog te maken met het regelen, om ervoor te zorgen dat de lucht continu op een juiste manier wordt verspreid. Ook hier kunnen de Micatrone-transmitters makkelijk en met hoog rendement worden ingezet. Er zit zelfs een autonome PID-regelaar in het assortiment, waarmee rechtstreeks aangestuurd kan worden. Dit is met name bij de kleine autonome installaties erg handig.

Dus nogmaals de vraag, weet jij hoe het staat met de luchthuishouding van jouw productieproces? 

26 mei, 2020

De rol van sensoren en transmitters bij een optimaal binnenklimaat

Chris Neyens
gemiddelde leestijd 3 minuten
Niemand zit te wachten op een ongezonde werkomgeving met te hoge temperaturen in de zomer, te lage temperaturen in de winter, te weinig frisse lucht, te veel vervuiling, etc. Met andere woorden: je streeft naar een comfortabel werkklimaat met voldoende schone lucht, ventilatie en de juiste temperatuur, afgestemd op productie en medewerkers, het liefst zo duurzaam mogelijk en tegen lage kosten. Zodat medewerkers optimaal kunnen functioneren.
Elke industrie zijn eigen situatie

Elke industrie heeft haar eigen klimaat en daarmee spelen andere factoren een rol in de klimaatbeheersing. De metaalindustrie heeft bijvoorbeeld te maken met vervuiling en vrijkomende warmte. De voedingsmiddelenindustrie en farmacie wil voedsel en medicijnen beschermen tegen contaminatie en distributiecentra hebben in de zomer vaak te kampen met een warmteprobleem. Maar ook in andere omgevingen kan de luchtkwaliteit een rol spelen bij het soepel laten verlopen van de productie. Of wat denk je van betere prestaties in kantoren en klaslokalen door de luchtkwaliteit te waarborgen.

Monitoren binnenklimaat

Om de kwaliteit van je producten en werkstandaarden te kunnen garanderen aan je afnemers, is een goed werk- en binnenklimaat belangrijk. Daarbij komt dat ook andere partijen een mening over het werkklimaat in jouw werkomgeving hebben. Denk bijvoorbeeld aan werknemers, overheden en opdrachtgevers; drie redenen om dit probleem serieus te nemen.

Sensoren en transmitters spelen een grote rol bij het monitoren van de kwaliteit van het binnenklimaat. Deze meters zijn noodzakelijk om de omgeving te controleren en de omstandigheden in een ‘optimale ‘ conditie te houden voor opslag van goederen en grondstoffen, productie, werkklimaat, etc.


Luchtvochtigheid en temperatuur

Om de indoor-luchtkwaliteit constant te houden, draait het vaak om het goed regelen van vochtigheid en temperatuur. Een te hoge luchtvochtigheid en temperatuur kunnen zorgen voor een verscheidenheid aan problemen, variërend van ongezonde biologische verontreinigende stoffen, tot het verwoestende effect van vocht op constructiematerialen. Lage luchtvochtigheid kan impact hebben op de gezondheid van mensen en zorgen voor hoofdpijn, irritatie aan de ogen, zere keel, droge huid etc. Normaal gesproken is een 40 tot 70% luchtvochtigheid bestempeld als acceptabel.

Veelzijdige producten

Hitma heeft een reeks van sensoren en transmitters van Kimo in het assortiment die ideaal zijn om te gebruiken voor utiliteitsgebouwen en de industriële sector, maar ook voor operatiekamers, cleanrooms en de agrifoodsector. De veelzijdigheid van deze instrumenten is een belangrijk kenmerk.

Om een voorbeeld te noemen; de 310-serie meet combinaties van druk, temperatuur, vochtigheid, luchtstroom, luchtsnelheid, CO en Co2. Het bereik van de parameters, de nauwkeurigheid van de metingen en de alarmsystemen zorgen voor talloze toepassingsmogelijkheden. 

Kortom, het maakt dus eigenlijk niet uit in welke sector je werkt, we hebben altijd een sensor of transmitter die geschikt is voor jouw toepassing! Bent u ook op zoek naar oplossingen voor uw industrie, neem dan gerust contact met me op.

0
12 maart, 2019

Van een kleine vonk komt vaak een groot vuur

Chris Neyens
gemiddelde leestijd 4 minuten
Als je spreekt over een explosiegevoelige omgeving, denkt menigeen direct aan een gaslek, waar alleen een vonk nodig is om de boel tot ontploffing te brengen. Misschien wat minder bekend, maar ook stofexplosies komen helaas best vaak voor. Chemische reacties kunnen tenslotte ook leiden tot het vormen van een explosief mengsel. Het begrip ATEX omvat alle situaties waar een kans bestaat op gas- en stofontploffingsgevaar.
ATEX 114 en ATEX 153

De afkorting ATEX is afkomstig van de Franse woorden ATmosphere EXplosible uit de Europese richtlijnen voor explosieveiligheid. Bedrijven en organisaties die werken in explosiegevaarlijke omgevingen dienen maatregelen te nemen, zodat werknemers op een veilige manier hun werkzaamheden kunnen uitvoeren. Op het vlak van de Europese regelgeving voor explosieve omgevingen zijn er twee relevante richtlijnen: ATEX 114 en ATEX 153. Het betreft een richtlijn gericht op apparatuur (114) en een richtlijn voor de gebruikers in explosiegevaarlijke omgevingen (153).

Met betrekking tot deze laatste, ATEX 153, heeft de werkgever de volgende verplichtingen: 

  • Gevaarlijke gebieden waarin een kans bestaat op explosies dienen ingedeeld te worden in ATEX-zones;
  • Binnen explosiegevaarlijke gebieden moet zijn aangegeven welke explosieve stoffen aanwezig zijn en in welke hoeveelheid.
  • Installaties binnen het explosiegevaarlijke gebied moeten op de juiste manier door een installatieverantwoordelijke medewerkers aangelegd, geïnspecteerd en onderhouden worden.
  • Werkgevers moeten hun medewerkers opleiden en certificeren, zodat zij veilig kunnen werken binnen gevaarlijke gebieden.
  • Explosiegevaarlijke gebieden dienen duidelijk gemarkeerd te worden met een specifieke ATEX waarschuwingsdriehoek.


Zonering

Bedrijven hebben zelf de verantwoordelijkheid om een risicobeoordeling uit te voeren en  maatregelen te treffen. Aan de hand van een audit, wordt er van elke ruimte een zone gemaakt met een cijferaanduiding (0,1 en 2 voor gas; 20, 21 en 22 voor stof of poeders). Afhankelijk van die toewijzing mogen er enkel apparaten geïnstalleerd worden die voldoen aan de voorwaarden van die zone. 

We onderscheiden de volgende zones:

  • Zone 0: Brandbare stoffen in de vorm van gas, damp of nevel met lucht zijn voortdurend, gedurende lange periodes of herhaaldelijk aanwezig. 
  • Zone 1: Brandbare stoffen in de vorm van gas, damp of nevel met lucht zijn, onder normaal bedrijf waarschijnlijk af en toe aanwezig. 
  • Zone 2: Brandbare stoffen in de vorm van gas, damp of nevel met lucht, zijn onder normaal bedrijf niet waarschijnlijk en wanneer dit toch gebeurt is het verschijnsel van korte duur
  • Zone 20: Explosieve atmosfeer is voortdurend, gedurende lange periodes of herhaaldelijk (minstens 10% van de bedrijfsduur) aanwezig. Uitgedrukt in uren gaat het jaarlijks om meer dan 1.000 uur.
  • Zone 21: Explosieve atmosfeer is af en toe aanwezig. 'Af en toe' wordt daarbij geïnterpreteerd als 0,1% tot 10% van de bedrijfsduur. In uren is dat tussen 10 en 1.000 uur per jaar. Gebieden waar vrijwel continu stoflagen liggen, vallen ook onder deze zone.
  • Zone 22: Explosieve atmosfeer is in normale omstandigheden niet waarschijnlijk. Wanneer dat toch het geval is, duurt het niet lang. Dat is minder dan 0,1% van de bedrijfsduur. In uren uitgedrukt, gaat het om minder dan tien uur per jaar. Ook gebieden waar regelmatig stoflagen liggen, behoren tot zone 22.
Kennis

Als specialist op het gebied van instrumentatie kom ik ook op veel locaties waar ATEX-gecertificeerde apparatuur noodzakelijk is. Wat ik dan nog wel eens zie, is dat wel de juiste apparatuur gebruikt wordt, dus Ex-materiaal, maar dat men toch nog niet volledig op de hoogte is van de zoneringseisen. Als er een Ex-logo op een product staat, betekent dit nog niet dat het zomaar overal gemonteerd kan worden. Zo kan het voorkomen dat er netjes een Ex-motor wordt geinstalleerd, maar dat de frequentieregelaar niet wordt afgestemd op de desbetreffende zone.

Op het moment dat ATEX-instrumenten verkeerd worden toegepast, is de aanschaf eigenlijk voor niets geweest. Hitma Instrumentatie beschikt over diverse producten die ATEX-gecertificeerd zijn, denk aan drukverschilregelaars, temperatuurschakelaars, maar ook panelen, flowmeters en niveautransmitters. Ik denk graag met je mee om samen tot de beste oplossing te komen en zo aan de meest actuele ATEX-regelgeving te voldoen.

Bent u ook op zoek naar explosieveilige oplossingen, neem dan gerust contact met me op.

0
11 februari, 2019

Hightech weerstation voor uniek zonnepark van ADR Technics

Chris Neyens
gemiddelde leestijd 3 minuten
Dinsdag 11 september 2018 was het zover. Bart Tommelein, Vlaams minister van Energie, bezocht onze klant ADR Technics in Lier om aanwezig te zijn bij de introductie van een uniek zonneproject. Een project waaraan Hitma heeft meegewerkt door het leveren en installeren van een hightech meteostation.
Groene energie

De Vlaamse regering leverde al heel wat inspanningen om de productie en het gebruik van groene energie te stimuleren. Om de doelstellingen van 2020 te behalen, is het goed de brug te slaan tussen wat technisch mogelijk is en wat de mens daadwerkelijk nodig heeft aan energie. Wetenschappelijk en proefondervindelijk onderzoek vormen de noodzakelijke basis voor vooruitgang, maar ook voor de transitie naar een duurzame wereld. Om die expertise uit te bouwen, ontwikkelde ADR Technics (groothandel gespecialiseerd in energieconcepten) samen met EnergyVille / VITO (Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek) een proefstation met zonnepanelen die zowel elektriciteit als warm water produceren.

Weerstation ADR

100% elektriciteitsverbruik dekken

Wat houdt dit zonneproject precies in? Met de steun van onderzoeksorganistatie EnergyVille / VITO installeerde ADR Technics een uniek proefstation op hun dak met 44 innovatieve en hoogtechnologische zonnepanelen. ADR Technics schat dat deze panelen 100 procent van hun elektriciteitsverbruik zullen dekken. Zo voorzien ze zelf in hun energiebevoorrading en dragen ze bij aan het bereiken van de klimaat- en energiedoelstellingen.

Weerdata verzamelen met Lufft-weerstation

Het Lierse project bundelt verschillende groene energietechnologieën. De zonnepanelen worden gebruikt om warm water en elektriciteit te produceren en op te slaan. Daarnaast wordt het teveel aan opgewekte energie aangewend voor de volledige KMO-zone waar ADR Technics is gevestigd. Tot slot integreert het project een weerstation uit het Hitma-assortiment, te weten de WS600 van fabrikant Lufft. Dit weerstation is uitgerust met de heel nauwkeurige solarimeter; SMP3. De weerdata die met dit weerstation worden verzameld, worden ook ter beschikking gesteld aan onderzoekscentra.

Uniek proefstation

Uniek aan het proefstation is de combinatie van verschillende soorten zonnepanelen in diverse opstellingen. Metingen per paneel bestuderen de ideale opstelling voor een maximumrendement. Een ander cruciaal onderzoekspunt is de opslag van zonne-energie. ADR Technics experimenteert met de opslag van energie in verschillende soorten batterijen. Naast de traditionele modellen testen ze bijvoorbeeld ook een milieuvriendelijke zoutwaterbatterij.

Expertise doet ontwikkeling groene energie groeien

Het proefstation voorziet dus in de energiebehoefte van ADR Technics en ’s nachts zorgt een intelligente batterij voor de buitenverlichting van het gehele bedrijvengebied. Ook laadpalen voor elektrische auto ’s en fietsen maken deel uit van het proefstation. De laadsnelheid van auto ‘s verdubbelt (en meer zelfs) door rechtstreekse voeding van zonne-energie in combinatie met netstroom. Dankzij de koppeling van onderzoek en praktijk bouwt ADR Technics haar expertise uit. Het proefstation monitort continu. ADR Technics verzamelt en verwerkt de meetdata en EnergyVille / VITO biedt ondersteuning bij het analyseren ervan. Het Lufft WS600 weerstation maakt het mogelijk panelen met elkaar te vergelijken. ADR Technics zet de resultaten van de metingen in om het budget van klanten onder controle te houden en het rendement te optimaliseren.

Weerstation ADR

Keuze voor Lufft-weerstation

ADR Technics heeft ervoor gekozen met Hitma samen te werken, omdat naast de nodige ondersteuning bij de keuze van het meest geschikte meteostation onze servicetechnieker de configuratie van de modbus ter plaatse kon uitvoeren. Maar waarom viel de keuze op het Lufft WS600-UMB-weerstation? Dit compacte weerstation is door de unieke eigenschappen inmiddels het meest toegepaste weerstation uit ons assortiment. Het station is uitgevoerd met een temperatuur-, relatieve vochtigheid-, luchtdruk- en doppler radarregenmeter. Het instrument meet in een geforceerde geventileerde weerhut de buitentemperatuur en luchtvochtigheid. Dit geeft ook een zuivere meting tijdens windstille dagen of bij mist. De regenmeter is zonder meer intelligent te noemen aangezien deze ‘ziet’ of het regent of sneeuwt. Daarbij is de regenmeter onderhoudsvrij en wordt deze automatisch verwarmd bij temperaturen onder het vriespunt.

Modbus

De geïntegreerde ultrasone windopnemer, die net als de regenmeter intern wordt verwarmd als de temperatuur onder de 0°C komt, meet de windrichting en windsnelheid zonder bewegende delen. Optioneel is het WS600-UMB weerstation uit te rusten met RVS-masten met bliksemafleider of lichtkubus met lux-meting. Standaard hebben de WS-weerstations een digitale uitgang met o.a. Modbus RTU, maar deze zijn met een moduul om te zetten naar analoge uitgangen. Het grote voordeel van Modbus is dat er maar één kabel en één overspanningsbeveiliging nodig zijn. Dit optionele kastje met overspanningsbeveiliging wordt geplaatst op het punt waar de kabel het gebouw in gaat. Dit beschermt bij blikseminslag het achterliggende systeem.

Mijn collega Teun Mulder laat in deze demovideo zien hoe dit Lufft-weerstation werkt:


Vakmensen ondersteunen

Ik ben trots dat wij een bijdrage heb kunnen leveren aan dit project van ADR Technics. Dat ADR Technics een voortrekkersrol speelt in het meer toegankelijk maken van hernieuwbare energie voor huishoudelijke en semi-industriële toepassingen is zonneklaar. Zij gebruiken hun expertise ook om installateurs centrale verwarming om te scholen tot installateurs hernieuwbare energie en dat is een prachtig initiatief.Het is mooi dat Hitma met het Lufft-weerstation een passende oplossing voor heeft kunnen bieden.

Bent u ook op zoek naar een soortgelijke, of andere meettechniek-oplossing, neem dan gerust contact met me op.

0
02 oktober, 2018

Let op! Bent u al bekend met de strengere eisen voor ventilatie-installaties?

Chris Neyens
gemiddelde leestijd 3 minuten
Heeft u het al gehoord? Er zijn tegenwoordig strengere eisen voor ventilatie-installaties in de EPB-regels en dit brengt extra verplichtingen met zich mee. Er mogen bijvoorbeeld alleen maar gemeten ventilatiedebieten worden ingegeven op de EPB-aangifte. Daarnaast kan ook het gemeten actieve vermogen van de ventilatormotoren worden ingegeven. Al deze gegevens dienen ingevuld te worden door een ventilatieverslaggever die gebruikmaakt van de juiste (gekalibreerde) meettoestellen. En aan dit laatste kunnen wij u bij Hitma Instrumentatie uiteraard helpen.
Strengere eisen

Bouwvergunningen die na 1 januari 2016 zijn aangevraagd hebben te maken met deze strengere eisen. Dit geldt voornamelijk voor balansventilatie. Belangrijk is dat het meten en regelen van de ventilatiedebieten moet worden gedaan door een erkende ventilatieverslaggever. Is dit niet het geval? Dan zijn de gegevens niet geldig voor de EPB-aangifte. De metingen moeten namelijk gebeuren volgens de technische specificatie van het WTCB, de STS P73-1. Ook belangrijk is dat dit gebeurt met erkende meettoestellen. 

De STS P73-1 staat drie meetmethoden toe, op basis van NBN EN12599:

  • Een meting in het kanaal zelf
  • Een meting aan het ventiel
  • Een drukverschilmeting

Handmeter Kimo

Meten in het kanaal

Wanneer ventilatie in het kanaal gemeten dient te worden is het aan te raden om een gemiddelde van meerdere punten te meten volgens de log-Tchebycheff methode. Hiervoor kunt u een pitotbuis, een kleine vleugelrad of een hittedraad gebruiken.

Meten aan het ventiel

Voor metingen aan het ventiel kunt u gebruikmaken van een vleugelradvoeler met een grotere diameter in combinatie met een volumestroomtrechter. Hierdoor wordt de uitgeblazen lucht opnieuw opgevangen, gekanaliseerd en gemeten. Daarbij is het wel belangrijk om rekening te houden met eventuele drukopbouw.

Verschildrukmeting over het ventiel

Een meting over het ventiel is eenvoudig, maar vereist wel een aantal gegevens van de fabrikant van het ventiel om de gemeten verschildruk te kunnen herleiden naar een debiet.

Juiste meetapparatuur

Zoals al eerder gezegd is, naast een erkende ventilatieverslaggever, de juiste meetapparatuur noodzakelijk. Kimo Instruments heeft een reeks toestellen ontwikkeld om deze drie methodes toe te passen. De Kimo MP210 kan bijvoorbeeld gebruikt worden om zowel in het kanaal, aan het ventiel en over het ventiel te meten. Daarnaast beschikt Kimo Instruments over een ruime keuze aan volumestroomtrechters, sondes en pitotbuizen. Uiteraard zijn deze toestellen voorzien van een kalibratiecertificaat en kunnen ze altijd in ons laboratorium gekalibreerd worden.

0
25 augustus, 2017

Waarom u het belang van luchtsnelheid en debiet niet mag vergeten

Chris Neyens
gemiddelde leestijd 3 minuten
Vroeger was het zo dat een goed comfort tegen een aanvaardbare prijs voldoende was bij het realiseren van een HVAC installatie. Maar tegenwoordig wordt er naast comfort ook gekeken naar gezondheid en naar energie-efficiëntie. Om dit te bereiken dient er een goeie regeling te zijn van temperatuur en luchtvochtigheid. Maar ook geuren, gassen, stof, geluid en trillingen dienen onder controle te worden gehouden.
Comfort

Factoren die het comfort bepalen zijn temperatuur, luchtvochtigheid, stralingstemperatuur en luchtverplaatsing. Voor de gezondheid spelen echter ook CO2 en vluchtige stoffen een rol. De eerste drie factoren kunnen gemakkelijk gemeten (en dus ook geregeld) worden met een thermometer, psychrometer of een capacitieve hygrometer en stralingstemperatuur met een zwarte bol.

Het belang van luchtverplaatsing

Luchtverplaatsing wordt soms wel eens over het hoofd gezien. Een verwarmingsinstallatie met onvoldoende luchtverplaatsing kan mogelijk werken met een onveilige hoge temperatuur en dit kan dan ook weer een invloed hebben op de luchtvochtigheid. Voldoende ventilatie kan er ook voor zorgen dat schadelijke stoffen worden afgevoerd. Te veel luchtverplaatsing kan echter zorgen voor een slechte energie-efficiënte maar ook voor een onbehaaglijk gevoel in een ruimte.

Richtlijnen
Pitotbuizen

Om de vereiste luchtverplaatsing te bepalen wordt uitgegaan van richtlijnen en normen. In deze normen en richtlijnen is vastgelegd wat het minimale debiet dient te zijn naargelang van de toepassing. Spreken we over kantoren, productieruimtes, woningen, cleanrooms? Dan gelden er andere richtlijnen.

Hoe te meten?

Debieten en luchtsnelheden zijn moeilijker te meten dan bijvoorbeeld temperatuur en relatieve vochtigheid. Dat komt omdat luchtsnelheid op verschillende plaatsen kan worden gemeten. Afhankelijk van de locatie dient dan ook een andere methode te worden toegepast. Daarnaast is er onderscheid te maken tussen een continue meting of en punctuele meting.

Meten in het kanaal

Dienen we te meten in het kanaal? Dan kunt u zowel een pitotbuis, een kleine vleugelrad of een hittedraad gebruiken. De keuze hangt af van de temperatuur, de luchtsnelheid op zich, en van andere factoren zoals de zuiverheid van de lucht.

Meten op grote oppervlaktesKimo handmeter

Op ventilatie roosters of grotere oppervlaktes, kunt u gebruikmaken van vleugelradvoelers met een grotere diameter en een lagere startsnelheid. Ook een hittedraad kan gebruikt worden, maar u dient dan wel rekening te houden met eventuele turbulenties in de lucht. Ook volumestroomtrechters kunnen ervoor zorgen dat we de uitgeblazen lucht opnieuw opvangen, kanaliseren en meten. Wel rekening houdend met eventuele drukopbouw.

Meten in een ruimte

In de ruimte op zich zijn de luchtsnelheden van een heel andere grootorde. De meest voor de hand liggende is dan ook de hittedraad die deze luchtsnelheden kan meten. Ook omnidirectioneel.

0
02 augustus, 2017

Hoe een dauwpuntsmeter een lekdetector kan zijn

Chris Neyens
gemiddelde leestijd 3 minuten
Bij dauwpunt denken we vaak aan comfort, koudebruggen, condensatieproblemen in woningen, persluchtkwaliteit in de industrie of wateractiviteit in de voedingsmiddelenindustrie. Maar wist u dat er ook nog andere toepassingen zijn?
Xentaur dauwpuntWarmtebehandelingsovens

Denk bijvoorbeeld aan warmtebehandelingsovens die gebruikt worden in diverse industrieën voor het behandelen van metaal, glas, semiconductoren, vliegtuig- en ruimtevaart onderdelen. Hierbij worden onderdelen in een oven geplaatst in een omgeving van zuivere waterstof, stikstof of andere gassen in een oven geplaatst. Belangrijk is dat er geen water aanwezig is, dit kan namelijk leiden tot het vormen van onvolmaaktheden op de werkstukken.

Waterstofgekoelde elektriciteitsgeneratoren

Daarnaast maken ook waterstofgekoelde elektriciteitsgeneratoren gebruik van dauwpuntsmeters. Door de lage densiteit is waterstof namelijk een efficiënt koelmiddel. Voornamelijk bij explosiegevaar is het belangrijk dat het dauwpunt gemonitord wordt. Om veiligheid te garanderen is het belangrijk om het geringste lek te detecteren. Zuurstof reageert namelijk met waterstof en vormt vervolgens water. Met behulp van een dauwpuntsmeter met een laag meetbereik van -60°C of een meetbereik van -100°C kan de geringste aanwezigheid van water (en dus een lek) gedetecteerd worden.

Hyper Thin film AL203 sensoren

Deze dauwpuntsmeters maken gebruik van Hyper Thin film Al2O3 sensoren. Het principe van deze HTF-Aluminiumoxide sensoren is dat de hygroscopische Aluminiumoxideporiën water op een reversibele manier kunnen adsorberen. De elektrische capaciteit gemeten tussen de aluminiumoxide en een gouden poreuze toplaag verandert lineair met de waterdampspanning van de lucht en kunnen op deze manier makkelijk lage dauwpunten tot -100°C meten.

0
17 juli, 2017

Koninklijk besluit legt toegestane CO2-concentraties en relatieve vochtigheid op werkplek vast

Chris Neyens
gemiddelde leestijd 3 minuten

Een te hoge CO2-concentratie is van invloed op het beslissings- en prestatievermogen van de mens. Men raakt vermoeid en hierdoor treden er concentratieproblemen op wat weer kan leiden tot verminderde productiviteit. Hoge CO2-concentraties kunnen ook gezondheidsklachten veroorzaken, zoals hoofdpijn, oog- en neusklachten en problemen aan de luchtwegen.

Ventilatie kantoor

Risico’s relatieve vochtigheid

Ook een te hoge relatieve vochtigheid vormt een risico voor veiligheid en gezondheid van de mens. Door vocht kunnen sporen en schimmels ontstaan. Deze kunnen ademhalingsproblemen, allergieën, reuma en verkoudheid veroorzaken. Daarnaast wordt op termijn het immuunsysteem verzwakt, waardoor men extra vatbaar is voor infecties.

Richtlijnen CO2-concentratie

Het koninklijk besluit van april 2016 is van toepassing op arbeidsplaatsen. Dat wil zeggen: werkplekken in een gebouw en andere plaatsen op het terrein van de onderneming die toegankelijk zijn voor werknemers. De CO2-concentratie mag op deze plekken niet meer dan 800 ppm (parts per million) bedragen, tenzij de werkgever kan aantonen dat dit niet mogelijk is. De CO2-concentratie in werklokalen mag sowieso nooit hoger zijn dan 1.200 ppm.

Percentage relatieve vochtigheid

De relatieve vochtigheid dient tussen de 40 en de 60% te liggen, tenzij dit door technische redenen niet haalbaar is. Indien de werkgever kan aantonen dat er geen chemische of biologische stoffen aanwezig zijn die in combinatie met een hoge vochtigheid een risico vormen voor de veiligheid en gezondheid van de werknemer, mag de relatieve vochtigheid tussen de 35 en 70% liggen.

LuchtbehandelingVentilatie

U kunt deze waarden realiseren door voldoende te ventileren. Er dient dus voldoende verse lucht te worden aangevoerd. Ongeveer 54 m³ per uur per persoon. In het verleden werkte men meestal met luchtbehandelingsinstallaties met een constant luchtvolume. Dit ging echter gepaard met een hoog energieverbruik. Een betere oplossing is vraaggestuurde ventilatie per lokaal.

Passende opnemers

Om die vraag te bepalen, heeft u natuurlijk de nodige opnemers nodig. Er zijn gecombineerde sensoren verkrijgbaar voor het meten en sturen van zowel temperatuur en relatieve vochtigheid als CO2. Bijvoorbeeld de multifunctionele transmitters van Kimo, waarop u twee externe sensoren kunt aansluiten. Zo meet u simultaan temperatuur(verschil), luchtvochtigheid en de CO2-concentratie. Verder kan er luchtsnelheid en verschildruk worden gemeten.

Compacte meetinstrumenten

Fabrikant Dwyer heeft een serie compacte meetinstrumenten waarmee u met één instrument drie metingen kunt uitvoeren (kooldioxide CO2, luchtvochtigheid en temperatuur). Deze instrumenten kunnen bovendien worden gebruikt als setpointgever. Er wordt gebruik gemaakt van een niet-dispersieve infrarood (NDIR) sensor om de kooldioxide te meten. Deze technologie kan ook worden toegepast in installaties die 24 uur per dag worden gebruikt. Dit is een groot voordeel ten opzichte van veel andere CO2-sensoren. Een ander voordeel is dat de CO2-sensor in het veld te kalibreren is, als deze na verloop van tijd te veel gaat afwijken. De temperatuur- en luchtvochtigheidsensor zijn vervangbaar. Er is ook een uitvoering voor kanaalmontage.

Risico-analyses

Ook zijn er meettoestellen op de markt voor modificaties aan bestaande installaties, maar ook voor als er bij uitzonderingen risico-analyses gemaakt dienen te worden. Zo heeft fabrikant Kimo een multifunctionele binnenklimaatmeter ontwikkeld die alle parameters meten die van belang zijn voor een goed binnenklimaat, zoals temperatuur, relatieve vochtigheid, kooldioxide (CO2), koolmonoxide (CO) en omni-directionele flow (tocht).

Data loggen

Dient er over een langere periode te worden gemeten en geregistreerd, dan heeft Kimo een datalogger voor het meten van temperatuur, luchtvochtigheid, barometrische druk en CO2 voor binnenklimaat. De luchtkwaliteitsdatalogger kan 4 parameters tegelijk registreren en heeft een geheugen van 2 miljoen meetpunten. Deze datalogger is uit te lezen met gratis PC-software, maar communiceert ook via Bleutooth met Android of Apple IOS apparatuur.

Juiste meetinstrument

U ziet dat de nieuwe regels naar aanleiding van het koninklijk besluit van vorig jaar eisen m.b.t. het meten van de luchtkwaliteit met zich meebrengen. Met het juiste meetinstrument is dit echter prima te realiseren. En voor elke werkplek is er een passende oplossing.

0
02 februari, 2017

Een laminaire luchtstroom bestaat niet. Hoe kan dit toch betrouwbaar worden gemeten?

Chris Neyens
gemiddelde leestijd 3 minuten

Het meten van luchtsnelheden in kanalen blijft ingewikkeld. Een luchtstroom is immers nooit helemaal laminair en de hoeveelheid bochten en vernauwingen in luchtkanalen zorgen voor ongewenste turbulentie. Bovendien wordt de luchthoeveelheid beïnvloed door de temperatuur en de barometer stand.

debietmeting luchtkanaal

Hoe meet je dan toch betrouwbaar?

Eerst dient er bepaald te worden wat het beste punt is om te meten. Kies daarom altijd een punt met een zo lang mogelijke rechte kanaal lengte voor en na de meting. Ideaal is een rechte lengte van 7 keer de kanaal diameter voor de meting en 2 keer na de meting. De betrouwbaarheid is ook afhankelijk van het gekozen meetprincipe.

Het juiste meetprincipe

Er zijn grofweg 3 meetprincipes om een luchtsnelheid te meten. De meest bekende is een pitotbuismeting waarbij een drukverschil ontstaat door de luchtstroom. Een ander veelgebruikt meetprincipe is een hittedraad meting. Het derde meetprincipe is een vaanopnemer. Er zijn nog meer meetprincipes, maar die zijn vaak afgeleid van deze drie.


Pitotbuis meting

Een pitotbuis genereert een drukverschil tussen de dynamisch druk die wordt veroorzaakt door een flow en de statische druk in een kanaal. Naast de enkelzijdige pitotbuis zijn er ook zelfmiddelende flowsensoren die op hetzelfde principe werken, maar middelen over meerdere punten in het kanaak. Ik adviseer eigenlijk altijd een pitotbuis meting, tenzij het om zeer lage luchtsnelheden gaat. Dit meetprincipe heeft namelijk één nadeel, het is compleet waardeloos onder luchtsnelheden van 2 meter per seconde.

Debietmeting Kimo Debimo

Hittedraad meting

Een hittedraad is een heel dun verwarmd draadje dat in de luchtstroom wordt geplaatst. Hoe meer lucht er langs stroom, hoe meer het draadje afkoelt. Hittedraad sensoren zijn er voor zeer lage snelheden, maar ook voor snelheden tot wel 75 meter per seconde. Een hittedraad heeft 2 nadelen; het meetelement kan door de kwetsbaarheid niet worden toegepast bij vuile lucht en het meet de luchtsnelheid maar op één enkel punt. Als handmeter is dit principe prima, zolang er maar een gemiddeld functie op de handmeter zit. Voor vaste opstelling raden we dit meetprincipe meestal niet aan. Er zijn echter uitzonderingen waarbij dit principe wel een oplossing kan bieden.

Vaanopnemers

Een vaanopnemer, of schoepenrad kennen we vooral van de handmeters. Het voordeel van dit principe is dat het ook lagere snelheden meet, maar niet gevoelig is voor vuilere lucht. Dit meetprincipe kan dus oplossingen bieden wanneer een hittedraad niet voldoet. Naast handmeters zijn er ook steeds meer vaanopnemers voor vaste opstelling.


Middelen is de oplossing

Welk meetprincipe er ook wordt gekozen, het is essentieel dat er bij een lucht flowmeting wordt gemiddeld over meerdere punten. Staar je dus niet blind op de nauwkeurigheid bij een flowmeter. Bij een meting op één punt zegt namelijk alleen maar iets over het ene punt waar gemeten wordt, niet over de rest van het kanaal.

0
10 mei, 2016

Klimatisering van datacentra kan veel groener

Chris Neyens
gemiddelde leestijd 3 minuten
Door de explosieve groei van het dataverkeer verbruiken datacentra enorm veel energie. Een mooi voorbeeld vind ik het filmpje van Gangnam-style. Ik las in een artikel uit 2014 dat het welbekende filmpje op Youtube vanaf juli 2012 op dat moment al bijna 1,9 miljard keer was bekeken. Het energieverbruik daarvan zou hebben geleid tot 250.000 ton CO2 uitstoot. Dit staat gelijk aan de uitstoot van ruim 190.000 passagiers die van Brussel naar Rio de Janeiro vliegen.
Power Usage Effectiness

De PUE (Power Usage Effectiness) van een datacentrum of computerruimte is een meetindicator voor de energie efficiëntie van de installatie. Het geeft de verhouding weer tussen het totale energieverbruik en de energie die daadwerkelijk wordt gebruikt door de IT-apparatuur. Het streven is om het overige deel (dat voornamelijk voor de koeling verbruikt wordt) zo klein mogelijk te houden.

Efficiëntere manieren van warmteafvoer

De laatste jaren zijn er veel ontwikkelingen op het gebied van klimatisering van datacentra. Dit komt aan de ene kant doordat de vermogensdichtheid van de apparatuur is toegenomen, maar ook doordat er een steeds meer belangstelling is voor efficiëntere manieren van warmteafvoer om oververhitting van de apparatuur te voorkomen. Daarnaast dient ook de relatieve vochtigheid gecontroleerd te worden.

Datacenter

4 manieren om computerruimtes te koelen

Koeling van computerruimtes kan op verschillende manieren:

  1. Mechanische koeling: Warmteafvoer door gebruik te maken van draaiende componenten (compressors) waardoor uiteindelijk koeling kan plaatsvinden. Het warmtetransport vindt plaats via een koelmedium (koelvloeistof of gekoeld water). De mechanische koeling is betrouwbaar maar niet altijd even energiezuinig. Daarom combineert men dit vaak met andere concepten, waaronder vrije koeling.
  2. Vrije koeling: Zolang de buitenluchttemperatuur laag genoeg is, kan het koelmedium ook direct aan de buitenlucht afgekoeld worden, zonder tussenkomst van mechanische koeling met een hoog energieverbruik. Dit levert een enorme energiereductie op aangezien deze ‘vrije koeling’ een zeer groot deel van het jaar toegepast kan worden.
  3. Directe ventilatiekoeling: De ruimte kan ook gekoeld worden door koele lucht van buiten rechtstreeks naar binnen te blazen. Nadat de lucht door de IT-apparatuur is opgewarmd wordt deze weer naar buiten geblazen. Ook deze manier van koelen is zeer efficiënt, maar kan niet altijd toegepast worden.
  4. In-Directe ventilatiekoeling (Air-2-Air): Bij indirecte ventilatiekoeling wordt de warme lucht uit de IT-ruimte gerecirculeerd, maar deze wordt echter eerst afgekoeld door een lucht-lucht warmte wisselaar. Hierbij kan tevens koele buitenlucht in tegenstroom worden gebruikt. Beide luchtstromen raken elkaar echter niet maar wisselen wel warmte en koeling uit. Dit is ook een efficiënte methode van koelen. Lucht heeft immers een circa 4000 keer zo groot volume nodig als water om dezelfde hoeveelheid warmte te verplaatsen.
Efficiënte luchthuishouding

Door het toepassen van een efficiënte luchthuishouding wordt koude lucht uit de koelinstallaties precies naar die plekken gestuurd waar koeling het meest vereist is. Dankzij een goede luchthuishouding worden koelinstallaties dus zo efficiënt mogelijk ingezet. Alles draait hier om precisiekoeling. Waardoor het energieverbruik drastisch afneemt, de CO2 uitstoot kleiner wordt en er een groen(er) Data Centre ontstaat waarmee eveneens flinke kostenbesparingen gerealiseerd worden.

Bewaking met instrumentatie

Bij koeling met buitenlucht, zonder tussenkomst van mechanische koeling, wordt dus veel energie bespaard. Het is wel belangrijk dat contaminatie met stofdeeltjes uit de buitenlucht wordt voorkomen. Daarom worden er dan filters geplaatst. De werking van deze filters wordt bewaakt door met verschildrukschakelaars en transmitters de vervuiling van de filters te meten. Het is ook van belang de buitenluchtcondities (temperatuur en luchtvochtigheid) te meten met meteostations die via analoge signalen of modbus kunnen communiceren met het gebouwbeheerssysteem.

Temperatuur, vocht en verschildruk

In het datacentrum zelf is het uiterst belangrijk om nauwkeurig temperatuur, vocht en verschildruk te meten. Erg handig zijn transmitters die deze drie grootheden simultaan meten.

Om correcte werking van koelsystemen te controleren, kan gebruik gemaakt worden van verschildrukschakelaars, verschildruktransmitters of peddelschakelaars. Mooi voorbeeld is de DXW-schakelaar om het stilvallen van de pomp te detecteren of de 628 verschildruktransmitter van Dwyer om de debieten over de pompen te meten en aan te sturen. Voor het bewaken, sturen –en regelen van de diverse luchtstromen bestaan eveneens diverse meetsystemen op basis van middelende pitotbuizen of vleugels die in de kanalen kunnen ingebouwd worden.

Door de juiste meet- en regeltechniek kunnen koelinstallaties zo efficiënt mogelijk worden ingezet waardoor het energieverbruik drastisch afneemt, de CO2-footprint kleiner wordt en er een groen(er) datacentrum ontstaat. Beter voor het milieu en voor de portemonnee.

0
25 april, 2016